- Dit is het virtuele domein van Martin de Haan en Rokus Hofstede: blog
, archief van onze schrijfsels, monsterboek van onze vertalingen, privé-encyclopedie van (vooral) de Franse literatuur.
Categorie: Columns MdH
De zichtbare vertaler 17: Europa in de praktijk
Mijn twee dochtertjes van 3 en 5 zijn volmaakt tweetalig. Dat krijg je ervan, als je als Nederlands stel in Frankrijk gaat wonen en daar een bescheiden bijdrage besluit te leveren aan de herbevolking van het platteland. Momenteel bezitten de … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Europa, meertaligheid
De zichtbare vertaler 16: Professionaliseren
Toen ik het woord voor het eerst aan mijn eigen voornaamste activiteit (literair vertalen) gekoppeld hoorde worden, kon ik een glimlach niet onderdrukken. Professionaliseren. Van alle kanten (Fonds, Expertisecentrum, VvL) krijgen wij literair vertalers tegenwoordig te horen dat dat iets … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaler
De zichtbare vertaler 15: Steekproef
U wist het misschien nog niet, maar over vijf jaar bestaan er geen papieren boeken meer. Dat zit zo. In Amerika, waar alle technologische en commerciële ontwikkelingen van de laatste vijftig jaar zijn bekokstoofd, verkoopt de allergrootste online boekhandel inmiddels … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: e-boek, Proust
De zichtbare vertaler 14: Boekvertalers
In mijn bijdrage aan het allereerste nummer van VvL.nu (najaar 2006) stelde ik een fundamentele vraag: wat bezielt ons om als literaire schrijvers en vertalers samen in één club te gaan zitten, in plaats van aansluiting te zoeken bij onze … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaler
De zichtbare vertaler 13: Vertalen in Europa (vervolg)
Herinnert u zich Diego Marani nog, de sympathieke ambtenaar van de Europese Commissie die ons, de verenigde literair vertalers van Europa, in Arles de tip gaf om de volksliederen van alle EU-lidstaten in alle EU-talen te vertalen en uit te … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Europa, Marani, vertaler
De zichtbare vertaler 12: De wet van Verhoef
Een van de wat ludiekere aspecten van het professionele vertalerschap is zonder twijfel het onderhandelen over contracten. Sinds het bestaan van het onvolprezen modelcontract is de speelruimte uiteraard gering, maar dat maakt het er alleen maar ludieker op: hoe minder … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Verhoef, vertaler
De zichtbare vertaler 11: Klagen over geld
‘Ik snap niet waarom vertalers altijd zo moeten klagen over geld,’ mailde een bekende Nederlandse schrijfster mij dit voorjaar. De meeste schrijvers hebben het ook niet breed, en die hoor je nooit, was haar redenering. Daar zit wat in, en … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaler
De zichtbare vertaler 10: Trots Op Nederland
Vertalers zijn culturele bemiddelaars, zegt het een dezer dagen verschenen Vertaalpleidooi. Daar kan ik van meepraten. Ik bemiddel me rot, ren van hot naar her om culturen met elkaar in contact te brengen, ga onversaagd de interculturele dialoog aan en … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Frankrijk, Nederland, vertaler
De zichtbare vertaler 9: Vertalen in Europa
Op een mooie herfstdag in november zaten er te Arles ruim twintig vertalers in een grote kring bijeen om te luisteren naar de heer Diego Marani, Europees ambtenaar. De heer Marani was gekomen om ons, de vertegenwoordigers van de Europese … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Europa, Marani, vertaler
De zichtbare vertaler 8: Belangrijk in Frankrijk
Het gebeurt niet vaak, maar als het gebeurt kan je dag niet meer stuk. Gisteren in de brillenwinkel in Autun. Opgedirkte dame van een jaar of veertig, in het Frans uiteraard: ‘Wat kan ik voor u doen?’ ‘Ik kom de … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Frankrijk, vertaler
De zichtbare vertaler 7: Het vuur van de onderscheidingsdrang
Eind vorig jaar kocht ik een cd: een nieuwe, in de vakpers zeer enthousiast ontvangen opname van Albéniz’ Iberia. Van de pianiste, Joyce Hatto, had ik nog nooit gehoord, maar daarvoor hoefde ik me blijkbaar niet te schamen, want volgens … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Hatto, muziek, vertaler
De zichtbare vertaler 6: Schaduwauteur
Toen de vorige aflevering van deze column abusievelijk de titel ‘De onzichtbare vertaler’ had meegekregen in plaats van het tegendeel, was ik voorbereid op een storm van protesten. Niets daarvan: totale stilte, alsof iedereen in die titel een bevestiging zag … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaler
De zichtbare vertaler 5: Zaak en spraak
Het schijnt gezond te zijn om af en toe fundamentele vragen te stellen, bij voorkeur in een landelijke setting met fladderende vlindertjes en gonzende bijtjes (leve de laptop), dus misschien moet ik me maar eens laten inspireren door de feestelijke … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaler
De zichtbare vertaler 4: In het park
Op een bankje in het Vondelpark zag ik laatst een vertaler zitten. Het was duidelijk een goede vertaler: kameleontische stijl, empathische uitstraling, dikke projectwerkbeurs in de linker kontzak. In zijn RSI-hand hield hij een exemplaar van de auteurswet. Hij keek … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaler
De zichtbare vertaler 3: Weerspiegelde lust is dubbele lust
Sinds gisteren hangt er in onze woonkamer, keurig recht boven de schouw, een prachtige gravure. Het is een portret van een man in een zwart pak met daarover een zwarte mantel, tegen een zwarte achtergrond. Vrolijke boel daar, zult u … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Denon, Perlouses, vertalen
De zichtbare vertaler 2: Oude woorden
Hoeveel begrijpen hedendaagse Franse lezers nog van Franse teksten uit, zeg, de achttiende eeuw? Tien jaar geleden, toen ik net een studie literatuurwetenschap achter de rug had, wist ik het wel: de vraag is verkeerd gesteld, begrip is niet iets … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Diderot, vertalen
De zichtbare vertaler 1: Leonie Kuyper
Hoeveel romans en verhalen zouden er bestaan waarin een vertaler wordt opgevoerd als personage? Niet zo heel veel waarschijnlijk, maar naar ik aanneem toch genoeg om de komende vijfentwintig jaar een vaste rubriek in Filter mee te vullen, één aflevering … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Hart (’t), Onfray
Tovertaal 4: Groot nieuws voor de dichters
Poëzie vertalen is een heikele zaak. Vooral metrische en rijmende poëzie levert in vertaling maar al te vaak een bedroevend resultaat op, om een voor de hand liggende reden: hoe nauwer de vaargeul, hoe groter de kans dat het schip … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: poëzie, Queneau, vertaalmachine, vertalen
Tovertaal 3: De zoekgeraakte tijd
Marcel Proust, wie kent hem niet. Zijn meesterwerk, de megaroman Op zoek naar de verloren tijd, wordt deze zomer herdrukt in een goedkope editie (7 delen in cassette, 3472 pagina’s, € 69,50) in de onvolprezen en zwaar bekritiseerde vertaling van … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: hervertaling, Proust, vertaalmachine, vertalen
Tovertaal 2: Trouwen doe je omdat je van elkaar houdt
Citaten in een literair werk zijn voor een vertaler altijd een reden om extra alert te zijn. De auteur laat een vreemde stem spreken in zijn eigen tekst, er vindt een stijlsprong plaats, de doorgaande beweging wordt onderbroken. Voor de … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: Comte, Houellebecq, vertaalmachine, vertalen
Tovertaal 1: Laten we de dingen beter maken
Over de (on)mogelijkheid van een vertaalmachine is veel gezegd en geschreven. Zelf heb ik altijd tot de sceptici behoord. Ik herinner me nog heel goed hoe Philipstopman Cor Boonstra in een interview verklaarde dat we binnen enkele jaren een apparaat … Lees verder
Categorie: Columns MdH
Thema: vertaalmachine, vertalen