Swanns kant op: de kerk van Combray

OLYMPUS DIGITAL CAMERADe apsis van de kerk van Combray, valt daar wel iets over te zeggen? Ze was zo plomp, zo verstoken van kunstzinnige schoonheid en zelfs van godsdienstige bezieling. Het kruispunt van straten waarop ze uitkeek lag wat lager, en aan de buitenkant verhief haar plompe muur zich op een ondermuur van volledig ongepolijste steenblokken vol puntige kiezels waar niets bijzonder kerkelijks aan was, de glas-in-loodramen leken buitensporig hoog te zitten en het geheel zag er eerder uit als de muur van een gevangenis dan van een kerk. En inderdaad zou ik later, terugdenkend aan alle beroemde apsissen die ik heb gezien, nooit op het idee zijn gekomen ze in verband te brengen met de apsis van Combray. Maar op een dag zag ik ergens in een provinciaal straatje tegenover een kruispunt van drie steegjes een ruwe, rijzige muur, met hoge glas-in-loodramen en hetzelfde asymmetrische aanzicht als de apsis van Combray. Toen vroeg ik me niet zoals in Chartres of Reims af hoe krachtig het religieuze gevoel erin werd uitgedrukt, maar riep ik onwillekeurig uit: ‘De Kerk!’

Print Friendly, PDF & Email